![](https://cdn.dhauru.com/s3/media/2024/06/02/2d174b98-e2ed-4b44-b6e5-318ca84abfff.jpg?fit=crop-50-50&w=1400&h=800)
އާ ބަޔަކަށް މައުމޫން ޖާގަ ދެއްވި ނަމަ ރާއްޖެ ވީހީ ނަމޫނާ ގައުމަކަށް: ޑރ. ހަސަން
ކުރީގެ ރައީސް މައުމޫން އަބްދުލްގައްޔޫމް 2008ގެ އިންތިހާބަށް ކުރިމަތިނުލައްވާ، ޒުވާން ބަޔަކަށް ޖާގަ ދެއްވި ނަމަ ރާއްޖޭގައި ކޮރަޕްޝަން ކުޑަވެ، އިސްލާމީ ދުނިޔޭގައި ވެސް ރާއްޖެ ވީހީ ނަމޫނާ ގައުމަކަށް ކަމަށް، ކުރީގެ އެޓާނީ ޖެނެރަލް ޑރ. ހަސަން ސައީދު ވިދާޅުވެއްޖެ އެވެ.
ވީ ކިހިނެއް؟ - މައުމޫން 2004ގައި އިއުލާންކުރެއްވި އިސްލާހީ އެޖެންޑާގެ 20 ވަނަ އަހަރީ ދުވަހާ ގުޅުވައިގެން 'ދައުރު'އަށް ދެއްވި އިންޓަވިއުއެއްގައި ހަސަން ވަނީ މައުމޫންއާ އެކު ކުރެއްވި ތަޖުރިބާތައް ހިއްސާކުރައްވައިފަ އެވެ. އެގޮތުން އިސްލާހަށް ހުޅުވާލި ފަހުން ދެން ދިމާވި ކަންކަން ވެސް ކިޔައިދެއްވި އެވެ. މިއީ 2013ގެ ރިޔާސީ އިންތިހާބުގައި ޖުމްހޫރީ ޕާޓީގެ ކެންޑިޑޭޓް ގާސިމް އިބްރާހިމްގެ ރަނިން މޭޓެއްގެ ގޮތުން ވާދަކުރެއްވުމަށް ފަހު، މިދިއަ 10 އަހަރުގެ ތެރޭގައި، މީޑިއާއަކަށް ހަސަން ދެއްވި ފުރަތަމަ އިންޓަވިއު އެވެ.
ތަފްސީލް - މައުމޫން 9 ޖޫން 2004ގައި އިއުލާންކުރެއްވި ސިޔާސީ އެޖެންޑާއަށް ހަސަންގެ ތައުރީފް ވެސް އޮވެ އެވެ. އެއީ އޭގެ ޒާތުގައި ވަރަށް ބޮޑު އިސްލާހީ ޕްރޮގްރާމެއް ކަމަށް ވެސް އޭނާ ގަބޫލުކުރައްވަ އެވެ. އެކަމަކު ފަހުން މައުމޫންގެ ކިބައިން ފެނުނު ބައެއް ކަންކަމުން އެނގިވަޑައިގަތީ އެއީ ހަމައެކަނި އެމަނިކުފާނުގެ ވެރިކަން ދެމެހެއްޓުމުގެ މަގުސަދުގައި ކުރެއްވި ކަމެއް ކަމަށް ކަމަށް، އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ.
މެދު އިރުމަތީގެ ބޮޑެތި ބައެއް ގައުމުތަކުގެ ހުދުމުހުތާރު ވެރިކަމާ ދެކޮޅަށް ރައްޔިތުން ތެދުވީ ރާއްޖެ ޒަމާނީ ޑިމޮކްރަސީއަށް ބަދަލުވިތާ ތިން އަހަރު ވާން އުޅެނިކޮށް، 2011ގަ އެވެ.
"އަޅުގަނޑުމެންނަށް މިކަން [އިސްލާހީ އެޖެންޑާ] ރަނގަޅަށް މެނޭޖްކުރެވުނު ނަމަ ދިވެހިރާއްޖެ ވާނެ މެދު އިރުމަތީގައި އިންގިލާބުގެ މުޒާހަރާތައް ކުރިއިރުގައި އިސްލާމީ ދުނިޔޭގައި ނަމުނާއަކަށް،" ހަސަން ވިދާޅުވި އެވެ.
![](https://cdn.dhauru.com/s3/media/2024/06/09/9b0ba5d6-76bc-4d7a-bfc2-776358399b78.jpg?h=800)
"ގައުމުތައް ބަދަލުކުރަން އެންމެ ރަނގަޅު ގޮތޭ, ޑިކްޓޭޓަޝިޕަކުން ޑިމޮކްރަސީއަށް ބަދަލުވާން އެންމެ ރަނގަޅު ގޮތަކީ މިއީއޭ. ދިވެހިރާއްޖެއަކީ މޮޑެލްއެކޭ. އެކަމަކު އެކަމެއް އަޅުގަނޑުމެންނަކަށް ނުވި."
އޭނާ ވިދާޅުވި ގޮތުގައި އެހެން ނުވީ މައުމޫންގެ އަރިހުގައި ތިއްބެވި އިސްލާހީ މަސައްކަތަށް ލޯބިކުރެއްވި ޒުވާން ބޭފުޅުންނަށް ވެރިކަމަށް ވަޑައިގަތުމުގެ ފުރުސަތު ނުދެއްވުމުންނެވެ. ހަސަން ސިފަކުރެއްވި ގޮތުން ނަމަ އެ މަގުން އެކަން ނުދިޔައީ ވެރިކަމުގެ އާ ޖީލެއް އުފެއްދެވުމުގެ ވިޝަން މައުމޫންގެ ނެތުމުންނެވެ.
"މައުމޫންގެ ވިޝަންއެއް އޮތް ނަމަ މައުމޫނަށް ވުރެ ރަނގަޅު ބަޔަކަށް އޭތި ހަވާލުކޮށްގެން ދެވަނަ ޖެނެރޭޝަނެއް ގެނެވޭނެ،" ހަސަން ވިދާޅުވި އެވެ.
އޭރު ހަސަންއަކީ މައުމޫންގެ ކެބިނެޓްގައި އުފެދުނު 'ނިއު މޯލްޑިވްސް' ފިކުރުގެ އެންމެ އިސް އެއް ބޭފުޅެވެ. މިއީ މައުމޫންގެ ކެބިނެޓްގައި ތިއްބެވި 'ކުރީގެ ވިސްނުމު'ގެ ބޭފުޅުން ނުވަތަ ކުރިންސުރެ މައުމޫންގެ އަރިހުގައި ގެންގުޅުއްވި ވަޒީރުންނާ ހިޔާލު ތަފާތު އަދި އެހާމެ ޒުވާން ބޭފުޅުންކޮޅެއް ވެސް މެ އެވެ. ހަސަންގެ އިތުރުން އިސްކޮށް އުޅުއްވީ ފޮރިން މިނިސްޓަރު ޑރ. އަހުމަދު ޝަހީދު އާއި ޖަސްޓިސް މިނިސްޓަރު ޑރ. މުހައްމަދު ޖަމީލެވެ.
މި ތިން ބޭފުޅުން ވެސް ފަހުން ކެބިނެޓުން އިސްތިއުފާ ދެއްވި އެވެ. ހަސަން އަމިއްލަ ގޮތުން 2008ގެ ރިޔާސީ އިންތިހާބުގައި ވާދަކުރައްވައި، ތިން ވަނައަށް ދިޔަ އެވެ. އެއީ އޭރަށް ބަލާ ނަމަ ވަރަށް ބޮޑު ކާމިޔާބީއެކެވެ.
ހަސަން ވިދާޅުވީ މައުމޫންގެ އަރިހުގައި ތިއްބެވި ޒުވާން ބޭފުޅުންނަށް އެ ފުރުސަތު ދެއްވި ނަމަ މިހާރު މި ފެންނަ ގޮތަށް ސަރުކާރު ތެރެއިން ކޮރަޕްޝަންގެ އަމަލްތައް މަދުވީސް ކަމަށެވެ.
![](https://cdn.dhauru.com/s3/media/2024/04/21/37914a55-1909-4fac-8f2f-80df036432b1.jpg?h=800)
"އެހެން ދިޔަ ނަމަ އަޅުގަނޑުމެންގެ ތެރޭގައި ވިޔާނުދާ ކަންތައް ނުހުންނާނެ،" އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ.
ރިޔާސީ އިންތިހާބުގައި މައުމޫން ވާދަނުކުރައްވައި އެހެން ބަޔަކަށް ފުރުސަތު ދިން ނަމަ، ކޮރަޕްޝަން ކުޑަވާނެ ކަމަށް ވިދާޅުވަނީ ކީއްވެގެންތޯ 'ދައުރު'ން ސުވާލުކުރުމުން ހަސަންގެ ޖަވާބަކީ 'ސާފުތާހިރު ބަޔަކު މައުމޫން ކައިރީގައި ތިބުން' ކަމަށެވެ.
"މައުމޫން ކައިރީގައި ތިބި ރާއްޖޭގައި އޭރު ތިބި އެންމެ އިސްލާހަށް މަސައްކަތްކުރި، އިސްލާހު ގެނައި، އިސްލާހަށް ލޯބިކުރާ ސާފުތާހިރު ބަޔަކު،" ހަސަން ވިދާޅުވި އެވެ.
"އެ ބަޔަކަށް އެކަން ހަވާލުކުރި ނަމަ އެ ބަޔަކު ވެރިކަމަށް އައިސް ވައްކަންކުރާކަށް ބޭނުމެއް ނުވާނެ."
އާ ރިޔަސީ އިންތިހާބަށް ރާއްޖެ ދަތުރުކުރަމުން ދިޔަ އިރު މައުމޫން ރައީސްކަމުގައި ހުންނަވާތާ ހަ ދައުރު ނުވަތަ 30 އަހަރު ވަނީ އެވެ. ނިއު މޯލްޑިވްސް ފިކުރުގެ މިނިސްޓަރުން ގަބޫލުކުރެއްވީ އާ ގާނޫނުއަސާސީއާ އެކު މައުމޫން ވެރިކަމުން ދުރަށް ވަޑައިގަންނަވަން ޖެހޭނެ ކަމަށެވެ.
އެގޮތަށް މައުމޫން ކަންތައް ނުކުރެއްވި ނަމަވެސް ހަސަން ވިދާޅުވީ އިސްލާހީ އެޖެންޑާއަކީ އޭގެ ޒާތުގައި ވަރަށް ބޮޑު ހުށައެޅުއްވުމެއް ކަމަށެވެ. އެއީ ވަރަށް މަދު ގައުމެއްގައި ނޫނީ ނުފެންނާނެ ކަމެއް ކަމަށް ވެސް ވިދާޅުވި އެވެ.
"ހަގީގަތަކީ އަޅުގަނޑުމެންނަކީ ބޭރު ގައުމެއްގެ ސަގާފަތް، ގާނޫނީ ނިޒާމެއް، ހިންގުންތެރިކަމުގެ ނިޒާމެއް ވާރުތަވި ބައެއް ނޫން، ޕާކިސްތާން ކަހަލަ. އެކަމަކު އެ ގައުމުތަކަށް ވުރެ އަޅުގަނޑުމެންގެ [ޑިމޮކްރެޓިކް] މި ސިފަތައް މާ ރަނގަޅު،" ހަސަން ވިދާޅުވި އެވެ.
"އަޅުގަނޑުމެން އެއްވެސް ކަހަލަ މާޒީއެއް، އެކަހަލަ މުއްސަނދި ސަގާފަތެއް ނެތްއިރު ވެސް ވެރިކަން އަމާނާތްތެރިކަމާ އެކު ޕީސްފުލްކޮށް، ހިމޭންކަމާ އެކު ބަދަލުކޮށްގެން އޭރަކު ހުންނަ ރައީސް ސުލްހަވެރިކަމާ އެކު އެހެން ބޭފުޅަކަށް ހަވާލުކޮށްފައި [ހުރީ]."
ކޮމެންޓް (30)
ތައްޓޭ
ވަކީލު
ވަޙީދުބެ
ގެންބީނޯ
ޣަގސހސހ
123456789
ހަދައުރު
ނަސީމު
އަޙުމަދު
ޑިލޫޑެޑް
ބާސިމް
ސުނާރު
ބަންސުވާ
އަޅި އަލީ
ޞަބުލްޓީ
ހަސަނު
ދީމާ
ޙުސޭން
ބިސްބުރި
ހަސަންބެ
އައި
ފިނިފެންމާ
ލާމު
އަފީފާ
އައިޝާ
ކިލަމަންޑާ
ޟަލަކާ
ޚައްދަ
އަފީފާ
ފިކުރު